Sürdürülebilirlik Stratejisi ve Anlayışı

Ziraat Katılım’ın sürdürülebilirlik stratejisi, 2053 Net Sıfır hedefi ve Yeşil Mutabakat Eylem Planı ile uyumlu yatırımlara destek olmaktır.

Ziraat Katılım sürdürülebilir bankacılık uygulamaları çerçevesinde iş stratejilerini ve önceliklerini şekillendirirken iç ve dış paydaşlarının beklentilerini titizlikle analiz etmektedir.

Ziraat Katılım, faaliyetlerini yürütürken ticari başarının yanı sıra çevreye ve topluma sağladığı katkılar ile uzun vadeli sorumluluklarını da temel öncelikleri arasında görmektedir.

Ziraat Katılım, sağladığı finansman kaynakları ve oluşturulan istihdam ile ekonomik kalkınmayı desteklerken, hayata geçirdiği sürdürülebilirlik uygulamaları ile sektördeki konumunu ve rekabet gücünü artırmayı ve tüm paydaşları için daha fazla paylaşılabilir değer üretmeyi hedeflemektedir.

Katılım bankacılığı ilkeleri doğrultusunda sunduğu finansal ürün ve hizmetlerin çevreye ve topluma etkisi olduğunun bilincinde olan Banka, faaliyetlerinde çevresel ve sosyal risklerin doğru ve etkin yönetimine önem vermektedir. Küresel iklim krizi ile mücadelenin bir paydaşı olan Ziraat Katılım’ın hedefi sürdürülebilirliği değer zincirinin bütününde yaygınlaştırmak, geliştirmek ve yaşatmaktır.

Ziraat Katılım’ın sürdürülebilirlik stratejisi; Türkiye’nin ulusal hedefleri, özellikle ülkemizin 2053 Net Sıfır hedefi ve Yeşil Mutabakat Eylem Planı ile uyumlu olarak sürdürülebilir kalkınmayı sağlayacak yatırımlara destek olmaktır.

Ziraat Katılım sürdürülebilir bankacılık uygulamaları çerçevesinde iş stratejilerini ve önceliklerini şekillendirirken iç ve dış paydaşlarının beklentilerini titizlikle analiz etmektedir. Faaliyetlerinin kısa, orta ve uzun vadeli etkilerini değerlendiren Banka, paydaşları üzerinde oluşturduğu etkiyi ve ürettiği katma değeri ön planda tutarak sürdürülebilir ve değer odaklı bir yaklaşım benimsemektedir. Banka, faaliyetlerini yürütürken ticari başarının yanı sıra çevreye ve topluma sağladığı katkılar ile uzun vadeli sorumluluklarını da temel öncelikleri arasında görmektedir. Bu çerçevede, sürdürülebilirlik yaklaşımını çevresel, sosyal ve yönetişim (ÇSY) faktörleriyle bütünleştirerek iş süreçlerine entegre etmekte ve stratejik odak noktalarında somut ilerlemeler sağlamayı hedeflemektedir.

Banka sürdürülebilirlik stratejisinin altında bulunan 3 ana odak noktasıyla sürdürülebilirliğin farklı boyutlarını ele almaktadır.
İklim Eylemi ve Dönüşüm stratejisi odağında, Banka operasyonel emisyonlarını tam ölçümleme ve azaltım planlarının yanı sıra sürdürülebilir finansman faaliyetlerini genişletmeyi ve finanse ettiği emisyonları ölçümlemeyi hedeflemektedir. Bu süreçte, özellikle karbon yoğun sektörlerin dönüşümüne öncelik vererek daha sürdürülebilir bir geleceğe katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Toplumsal Katkı ve Değer stratejisi odağında, Banka müşterilerin yanında olmanın ötesinde, güçlü ve kapsayıcı bir ekonomi inşa etmek için çalışmakta toplumun ihtiyaçlarını anlayarak hayata geçirdiği projelerle toplumsal gelişimi çok yönlü bir yaklaşımla desteklemektedir.

Yönetişim stratejisi odağında ise; paydaşlarıyla kurduğu iletişimde çerçevesinde ekonomik performansının yanı sıra sürdürülebilirlik konularındaki ilerlemelerini de şeffaf bir yaklaşımla paylaşarak onları düzenli olarak bilgilendirmeyi hedeflemektedir.

Stratejik Kararlarda Sürdürülebilirlikle İlgili Risk ve Fırsatların Etkisi

Ziraat Katılım 2022-2025 dönemi için hazırladığı Stratejik Planı çerçevesinde Banka’nın gelişim ve dönüşüm alanlarına odaklanan 9 ana proje ve 28 alt proje tasarlamıştır. Sürdürülebilirlik ve İklim Değişikliği Stratejisi projesi Stratejik Plan kapsamında yer alan 9 ana projeden biri olup Ziraat Katılım 2022 yılından itibaren sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği odağındaki gelişmeleri Banka iş süreçlerine entegre etmektedir. Ana proje altında yer alan alt proje ve aksiyonlar ile farklı konu başlıkları özelinde gelişmeleri takip eden Banka, uygulamalarını sektördeki iyi örneklere yakınlaştırmaktadır. Ziraat Katılım aldığı stratejik kararlarda sürdürülebilirlikle ilgili risk ve fırsatlar arasındaki dengeyi gözetmektedir.

İklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik kaybı, sosyal sorunlar ve diğer çevresel, sosyal ve yönetişim (ÇSY) faktörleri ekonomi için önemli riskler oluşturmaktadır. Banka stratejik planlarında sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği ekosistemine katkı sağlayacak gelişim alanlarını ve yasal düzenlemeleri dikkate almaktadır. Ayrıca, kurumsal politikalarını ve iç mevzuatlarını ÇSY faktörlerini içerecek şekilde geliştirmekte ve güncellemektedir.Banka, stratejik karar alma süreçlerinde sürdürülebilirlikle ilgili risk ve fırsatları kapsamlı bir şekilde değerlendirmekte ve bu unsurları dengeleyecek yaklaşımlar geliştirmektedir. Bu süreçte hem kısa vadeli operasyonel ihtiyaçlar hem de uzun vadeli sürdürülebilirlik planları göz önünde bulundurulmaktadır.

Ziraat Katılım, öncelikli konuların seçimi, bu alanlarda gerçekleştirilen projeler ve yapılan planlamalara ÇSY kriterlerini de dâhil ederek Banka ve paydaşları için sorumlu gelir elde etme prensibiyle uyumlu değer üretimine odaklanmaktadır.

Kredilendirme kararlarında 20 milyon ABD doları üzerindeki yatırımlar için çevresel ve sosyal faktörlerin gözetilmesi adına çevresel ve sosyal risk yönetişimi faktörleri dikkate alınmakta, Banka’nın iç mevzuatlarına entegre edilmekte ve ilgili personelin kapasite gelişimlerini sağlayacak eğitimlerle süreç ilerletilmektedir. Kredi karar süreçlerinde çevresel ve sosyal kriterlerin de dikkate alınması Banka’nın ana faaliyet alanına sürdürülebilirlik odaklı riskleri dâhil etmesini sağlamaktadır. Ziraat Katılım uluslararası standartları baz alarak oluşturduğu çevresel ve sosyal risk yönetim sistemiyle ülkemizde geçerli çevre mevzuatları ve diğer ilgili standartların da uygulanmasına katkı sağlayacak bir yapı inşa etmektedir. Bununla birlikte Banka Genel Müdürlük ve şube lokasyonlarına ait kaynak tüketim ve atık verilerini sistemsel olarak takip etmeye, izlemeye ve sera gazı emisyonlarını ölçümlemeye yönelik geliştirmeler devam etmektedir. Bu alanlarda yapılan sistemsel geliştirmeler ek maliyetler getirse de çevre için olumlu etki oluşturmakta, değişen regülasyonlara uyumu kolaylaştırmakta ve Banka için rekabet avantajı sağlamaktadır.

Ziraat Katılım, riskleri değerlendirirken finansman sağladığı sektörleri, kamu politikalarını, teknolojik gelişmeleri, piyasa ve yatırımcı tercihlerini, ulusal ve uluslararası düzenlemeleri gözetmektedir.

Sürdürülebilirlik Stratejisini Uygulamak İçin Planlanan Finansman Kaynakları

Ziraat Katılım, iklimle ilgili stratejisini uygulamak için planladığı finansman kaynakları hem kendi özkaynakları hem de ulusal ve uluslararası fonlama fırsatlarını kapsayan çok yönlü bir yaklaşıma dayanmaktadır. Banka bu anlamda hem mevcut operasyonlarında düşük karbonlu bir yapıya geçişi desteklemek hem de sürdürülebilirlik temalı yeni projelerin hayata geçirilmesini hedeflemektedir.

  • Bankanın iç kaynakları

  • Ulusal Kaynaklar (kamu destekli fonlar ve teşvikler)

  • Uluslararası Kaynaklar (uluslararası fonlar ve krediler)

  • Katılım Bankacılığı Ekosistemi ve Ortaklıklar (paydaş iş birlikleri)

Sürdürülebilirlikle İlgili Risklerden Kaynaklanan Belirsizliklere Uyum

Ziraat Katılım, risk etmenlerini değerlendirirken finansman sağladığı ekonomik sektörleri ve alt aktivitelerin durumunu gözetirken kamu politikalarını, teknolojik gelişmeleri, piyasa ve yatırımcı tercihlerini, ulusal ve uluslararası düzenlemeleri planlamalarına dâhil etmektedir.

Çevresel risklerle bağlantılı olarak, iç prosedürlerini geliştirerek kredi süreçlerine risk faktörlerini dâhil etmektedir. Banka, kullanmaya başladığı çevresel ve sosyal risk değerlendirme modeli ile müşterilerinin ve finansman sağladığı projelerin finansal analizinin yanında çevreye ve topluma olan etkilerini ölçümleyerek, entegre risk yönetimi perspektifi geliştirmekte ve bu risk türlerinden kaynaklanabilecek finansal riskleri tanımlamaktadır. Bu alanda daha fazla nicel bilgiler elde etmek amacıyla müşteriler ve finansmana konu projelere yönelik veri toplama alt yapısının kapsamını büyütmeye yönelik alt projelerini planlanmıştır. Bu kapsamda Banka’ya ve sektöre sağlıklı veri alt yapısı sunabilecek inisiyatifler de değerlendirilmektedir.

Ziraat Katılım iklim değişikliği odağında yaptığı geliştirmeleri operasyonlarına entegre etmektedir. İklim değişikliği ile mücadeleyi yüksek öncelikli konuları içerisinde ele alan Ziraat Katılım, 2023 yılında Çevre ve İklim Değişikliği Politikası’nı yayımlamıştır.

Ziraat Katılım’ın öngördüğü iklimle ilgili risk ve fırsatlar Rapor’un 74’üncü sayfasında ayrıntılı bir şekilde yer almaktadır. İklimle ilgili risklerin iki ana kategorisi fiziksel riskler ve geçiş riskleridir. Fiziksel riskler daha çok doğrudan çevresel etkenlerden kaynaklanan, mevcut durumla ilişkilidir ve akut etkiler doğurabilir. Geçiş riskleri ise, sürdürülebilirlik politikaları ve düzenleyici değişikliklere uyum sağlama sürecinde ortaya çıkan, genellikle uzun vadede etkili olan ve ekonomik geçiş süreçlerini içeren risklerdir.

İklimle İlgili Risk ve Fırsatların İş Modeli ve Değer Zinciri Üzerindeki Etkileri

Ziraat Katılım sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği stratejileri doğrultusunda, iklimle ilgili fırsatları değerlendirmek ve riskleri etkin bir şekilde yönetmek, uzun vadede finansal ve toplumsal sürdürülebilirliğini güvence altına almak için kritik önem taşımaktadır. Banka iklim değişikliğinden kaynaklanan riskleri belirlemek, iş modeline ve değer zincirine olan etkilerini ölçümlemek adına gelecek planlamalarını yapmaktadır. Nitel ve nicel analizlerin bir sonucu olarak planlamaların kesinleşmesi ve aksiyona dönüştürülmesi noktasında da 2024 yılında iklim riski ve stratejisi projesinde gerçekleştirilerek iklim riski çalışma grubunda değerlendirilmiştir.

Banka bu süreçte, geçiş riskleri öncelikli olmak üzere nitel ve nicel çalışmalara başlamıştır.  Öncelikle ısı haritası ile Banka portföyünde yer alan elektrik üretim ve demir-çelik sektörleri için geçiş riskine dayalı senaryolar doğrultusunda stres testleri yapılmakta ve öngörülen fırsatlar Banka stratejisine dâhil edilmektedir. Fiziksel riskler hakkında daha genel bir değerlendirme yapan Banka, ilerleyen süreçte bu riskleri daha somut bir şekilde yönetebilmek için yol haritasını oluşturmuştur.  

Banka, şubeleri ve iş merkezleri, finansal ürünleri, finansman sağladığı projeler ve tedarik zinciri gibi temel alanlarda bu risk ve fırsatları yönetme stratejilerini oluşturmaktadır. Bu süreçte, çevresel sürdürülebilirlik ilkelerini benimseyerek, sadece finansal performansını artırmayı değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluğunu da yerine getirmeyi amaçlamaktadır.

Ziraat Katılım, iklimle ilgili risk ve fırsatların iş modeli ve değer zincirinin çeşitli alanlarında etki oluşturabileceğini değerlendirmektedir. İlk olarak, finansal ürünler ve hizmetler açısından geçiş riskleri önemli bir odak noktasıdır; sürdürülebilirlik odaklı finansal ürünlere olan talep arttıkça, bu tür ürünlere yapılan yatırımlar Banka’ya rekabet avantajı sağlayacaktır. Ancak, piyasaların dalgalanması bu geçiş sürecinde bir risk faktörü oluşturmakta olup, sürdürülebilirlik temalı fonlar ve yatırımların gelişmesi, Banka’nın finansal stratejisinde yeni fırsatlar oluşturabilir.

Banka’nın şubeleri ve operasyonel tesislerinde ise, fiziksel riskler daha belirgin bir şekilde yer almakta olup aşırı hava olayları, sel, orman yangınları gibi doğal afetler varlıklarda kayıplara yol açabilir. Kredi portföyü özelinde de iklimle ilgili risk ve fırsatlar önemli bir yer tutmaktadır. Fiziksel riskler, sahip olunan gayrimenkul ve diğer varlıklarda değer kayıplarına yol açabilir; özellikle doğal afetlere karşı dayanıksız olan projeler ve iklim risklerine açık bölgelerdeki yatırımlar, finansal kayıplara neden olabilir. Ayrıca, karbon ayak izini azaltmaya yönelik finansman sağlama amacıyla yeşil ve sürdürülebilir borçlanma araçları önemli fırsatlar sunmaktadır. Ancak, sürdürülebilirlik temalı yatırımların gelişmesi ile birlikte bu tür projelere olan talebin artması, çevresel risklere duyarlı olmayan proje ve ürünlerde değer kaybına neden olabilir.

İklimle İlgili Risk ve Fırsatların İş Modeli ve Değer Zinciri Üzerindeki Etkileri

Ziraat Katılım sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği stratejileri doğrultusunda, iklimle ilgili fırsatları değerlendirmek ve riskleri etkin bir şekilde yönetmek, uzun vadede finansal ve toplumsal sürdürülebilirliğini güvence altına almak için kritik önem taşımaktadır.

Banka iklim değişikliğinden kaynaklanan riskleri belirlemek, iş modeline ve değer zincirine olan etkilerini ölçümlemek adına gelecek planlamalarını yapmaktadır. Nitel ve nicel analizlerin bir sonucu olarak planlamaların kesinleşmesi ve aksiyona dönüştürülmesi noktasında da 2024 yılında iklim riski ve stratejisi projesinde gerçekleştirilerek iklim riski çalışma grubunda değerlendirilmiştir.

Banka bu süreçte, geçiş riskleri öncelikli olmak üzere nitel ve nicel çalışmalara başlamıştır.  Öncelikle ısı haritası ile Banka portföyünde yer alan elektrik üretim ve demir-çelik sektörleri için geçiş riskine dayalı senaryolar doğrultusunda stres testleri yapılmakta ve öngörülen fırsatlar Banka stratejisine dâhil edilmektedir. Fiziksel riskler hakkında daha genel bir değerlendirme yapan Banka, ilerleyen süreçte bu riskleri daha somut bir şekilde yönetebilmek için yol haritasını oluşturmuştur.  

Banka, şubeleri ve iş merkezleri, finansal ürünleri, finansman sağladığı projeler ve tedarik zinciri gibi temel alanlarda bu risk ve fırsatları yönetme stratejilerini oluşturmaktadır. Bu süreçte, çevresel sürdürülebilirlik ilkelerini benimseyerek, sadece finansal performansını artırmayı değil, aynı zamanda toplumsal sorumluluğunu da yerine getirmeyi amaçlamaktadır.

Ziraat Katılım, iklimle ilgili risk ve fırsatların iş modeli ve değer zincirinin çeşitli alanlarında etki oluşturabileceğini değerlendirmektedir. İlk olarak, finansal ürünler ve hizmetler açısından geçiş riskleri önemli bir odak noktasıdır; sürdürülebilirlik odaklı finansal ürünlere olan talep arttıkça, bu tür ürünlere yapılan yatırımlar Banka’ya rekabet avantajı sağlayacaktır. Ancak, piyasaların dalgalanması bu geçiş sürecinde bir risk faktörü oluşturmakta olup, sürdürülebilirlik temalı fonlar ve yatırımların gelişmesi, Banka’nın finansal stratejisinde yeni fırsatlar oluşturabilir.

Banka’nın şubeleri ve operasyonel tesislerinde ise, fiziksel riskler daha belirgin bir şekilde yer almakta olup aşırı hava olayları, sel, orman yangınları gibi doğal afetler varlıklarda kayıplara yol açabilir. Kredi portföyü özelinde de iklimle ilgili risk ve fırsatlar önemli bir yer tutmaktadır. Fiziksel riskler, sahip olunan gayrimenkul ve diğer varlıklarda değer kayıplarına yol açabilir; özellikle doğal afetlere karşı dayanıksız olan projeler ve iklim risklerine açık bölgelerdeki yatırımlar, finansal kayıplara neden olabilir. Ayrıca, karbon ayak izini azaltmaya yönelik finansman sağlama amacıyla yeşil ve sürdürülebilir borçlanma araçları önemli fırsatlar sunmaktadır. Ancak, sürdürülebilirlik temalı yatırımların gelişmesi ile birlikte bu tür projelere olan talebin artması, çevresel risklere duyarlı olmayan proje ve ürünlerde değer kaybına neden olabilir.

Ziraat Katılım, 2024 yılında bireysel ve ticari müşterilere yönelik karbon azaltımı ve enerji verimliliğini destekleyecek yeni kredi ürünlerini devreye almıştır.

İklim Risklerine Yönelik Doğrudan Azaltım ve Adaptasyon Çalışmaları

Ziraat Katılım, iklimle ilgili risklere ilişkin doğrudan azaltım ve adaptasyon çabalarının somutlaşmasını sağlamak adına 2023 yılında İklim Riskleri Çalışma Grubu’nu oluşturmuştur.

Banka, 2024 yılında bireysel ve ticari müşterilere yönelik karbon azaltımı ve enerji verimliliğini destekleyecek yeni kredi ürünlerini devreye almıştır. Banka’nın sürdürülebilir finans çerçevesine uygun projelerin tespit edilmesi adına veri toplama ve analiz sistemlerinin geliştirme çalışmalarına başlanmıştır.

2024 yılında iklim odaklı geçiş risklerini sayısallaştırmak adına Banka portföyünün ısı haritası oluşturulmuş ve portföyde öncelikli tanımlanan sektörlerden olan elektrik üretimi ve demir-çelik sektörlerine yönelik modelleme çalışmalarına başlanmıştır.

Aynı zamanda operasyonel emisyonların tam ölçümlenmesi ve analizi adına sızıntı emisyonlarına neden olan envanterler sera gazı emisyon envanterine dâhil edilmiştir.

Banka, 2025 yılı planlamaları kapsamında portföy emisyonlarının hesaplanması ve müşterilerin iklimle ilgili verilerinin toplanması ve veri altyapısına dahil edilmesi vb. alt projeleri gündeme alınmıştır. Ayrıca, 2025 yılın içinde karbon yoğun sektörlerin dönüşümde müşterilere çözüm sunabilecek finansal ve finansal olmayan hizmetlerin tasarımı gerçekleştirilmiştir. Bu planlama doğrultusunda müşterilere rehberlik edecek ve iklimle ilgili belirlediğimiz risk ve fırsatları aksiyonlara dönüştürmeye yönelik çalışmalara başlanmıştır.

Ziraat Katılım’ın iklim dostu projelere yönelik kredi ve finansman ürünleri, müşterilerin yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve sürdürülebilir tarım gibi projelere yatırım yapmasını kolaylaştırmaktadır. Banka, işletmelerin çevresel etkilerini azaltmalarına ve karbon ayak izlerini düşürmelerine katkıda bulunmaktadır. Banka ayrıca tedarikçilerinin de sürdürülebilirlik kriterlerine uyum sağlamalarını teşvik etmeye yönelik politika hazırlık çalışmalarını tamamlayarak gelecek dönemde tedarik zincirinde bu alandaki farkındalığı artırmayı ve çevreye duyarlı iş yapış biçimine katkı sunmayı amaçlamaktadır.

İklim Değişikliği ile Mücadeleye Yönelik Geçiş Süreçleri

Ziraat Katılım iklim değişikliğine karşı uzun vadeli planlamalarını desteklemek üzere geçiş planı geliştirme çalışmalarını sürdürmektedir. Banka’nın geçiş planı, iş modellerini, operasyonel süreçlerini ve portföy yapılarını, iklim değişikliğiyle uyumlu hale getirmeyi amaçlamaktadır. Banka, karbon yoğun sektörlerdeki risklerini azaltmaya yönelik bir portföy dönüşüm stratejisi geliştirmektedir. Bu kapsamda, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve sürdürülebilir tarım gibi alanlara finansman sağlama odaklı yeni finansman ürünleri ve hizmetler oluşturulmaktadır.

Sera Gazı Emisyon Hedefine Yönelik Plan

Banka’nın 2025 planlamaları içinde sera gazı emisyonlarına ilişkin bilimsel temelli hedef belirlemeye yönelik aksiyonlar yer almaktadır. Yıllara göre alınacak aksiyonlar ve alt projeler Sürdürülebilirlik Komitesi’nde paylaşılmakta ve değerlendirilmektedir. Değerlendirmelerin sonucunda Sürdürülebilirlik Koordinatörlüğü’nde ve ilgili çalışma gruplarına adreslemeler yapılarak düzenli olarak proje sponsoru tarafından takip edilmektedir. Banka proaktif yönetişim modeli ile birlikte iklimle ilgili hedeflerin detaylandırılması ve sayısallaştırılmasına yönelik çalışmaları planlamaktadır.

İklimle Bağlantılı Geçiş Risklerine Yönelik Senaryo Analizleri

İklimle bağlantılı geçiş riskleri kapsamında yapılan senaryo analizleri doğrultusunda Banka’da dikkate ele alınan ana hususlar sektörün dinamiklerine ve öngörülen gelişmelere göre çeşitlenmektedir.

Banka’nın senaryo analizinde ele alınan ana başlıklar ve kilit maddeler: iklim politikaları, makroekonomik koşullar, piyasa arz-talep ilişkisi, teknolojik gelişmeler, enerji kullanımı ve çeşitliliği, olarak belirlenmiştir.

Kurum içinden elde edilen ve dış kaynaktan sağlanan veriler birleştirerek oluşturulan modellere girdi sağlamakta ve hesaplamalara imkân tanımaktadır. Önceliklendirilen senaryolar, risk yönetimi, strateji ve sürdürülebilirlik fonksiyonlarında bahsi geçen başlıklar doğrultusunda literatür incelemesi ile değerlendirilmektedir. Bu doğrultuda oluşturulan ısı haritasına ve kredi portföyünün mevcut durumuna göre incelemeler yapılmakta, bahsi geçen veriler kullanılarak sektörel ve firma bazlı stres testleri uygulanmaktadır.